Номер 264, страница 194 - гдз по белорусскому языку 9 класс учебник Валочка, Васюковіч

264. Прачытайце ўрыўкі з сачыненняў кітайскіх студэнтаў на тэму «Мая цудоўная вандроўка ў Беларусь». З кожнага выказвання выберыце тэзіс, які перадае асноўную думку, і аформіце яго як цытату, выкарыстоўваючы розныя спосабы цытавання.

Чжао Б. Беларусы вельмі адкрытыя і сардэчныя. Быў выпадак: мы не здолелі адшукаць дарогу да інтэрната, у якім жылi. І два беларускiя студэнты iнтэлiгентна прапанавалi нам сваю дапамогу. Яны высветлiлi наш адрас і праводзiлi нас, баючыся, што мы зноў згубiмся. Незнаёмыя людзi размаўлялi з намi, як з сябрамi, распытвалi пра Кiтай, з гордасцю паказвалi нам свой горад. А на развiтанне пажадалi нам палюбiць Мiнск.

Ян К. У Мiнску паўсюль на будынках ёсць рэльефы, выканананыя прыгожа i стылёва. Вiсяць шыльды з партрэтамi вядомых людзей Беларусi. Гэта сведчыць пра багатую культуру i гiсторыю краiны. Я атрымала яркае ўяўленне пра культурнае жыццё Беларусi.

Ван С. Гэта падарожжа змянiла маё ўяўленне пра краiну. На занятках выкладчыца расказала нам пра Беларусь. Мы ведалi пра яе i з кнiг, але гэта веданне было павярхоўнае. Раней Мiнск уяўляўся мне маленькiм цiхiм горадам, хаця я ведала, што гэта сталiца Беларусi. Цяпер у мяне iншае ўяўленне пра гэты горад. Я палюбiла ваш цудоўны Мiнск. Палюбiла яго чыстае паветра, сiняе неба i акуратныя вулiцы, на якiх паўсюдна квітуць кветкi (З часопiса «Маладосць»).

Выпiшыце складаны сказ з рознымi вiдамi сувязi частак. Пабудуйце яго схему.

✍️ Падрыхтуйце вуснае выказванне «Беларусы ўмеюць сябраваць».

1. Тэзісы з выказванняў у форме цытат

Чжао Б.

Студэнтка з Кітая Чжао Б. адзначае гасціннасць жыхароў нашай краіны. Асноўную думку яе выказвання можна аформіць у выглядзе простай мовы з словамі аўтара перад ёй.

Чжао Б. піша: «Беларусы вельмі адкрытыя і сардэчныя».

Ответ: Чжао Б. піша: «Беларусы вельмі адкрытыя і сардэчныя».

Ян К.

Ян К. была ўражана архітэктурай Мінска, якая, на яе думку, адлюстроўвае багатую гісторыю і культуру. Аформім гэты тэзіс як простую мову, пасля якой ідуць словы аўтара.

«Гэта [архітэктура Мінска] сведчыць пра багатую культуру і гісторыю краіны», – дзеліцца сваімі ўражаннямі Ян К.

Ответ: «Гэта [архітэктура Мінска] сведчыць пра багатую культуру і гісторыю краіны», – дзеліцца сваімі ўражаннямі Ян К.

Ван С.

Ван С. распавядае, як паездка ў Беларусь змяніла яе ўспрыманне краіны. Яе галоўную думку можна перадаць з дапамогай няўласна-простай мовы (ускоснай мовы з элементамі простай).

Студэнтка Ван С. прызнаецца, што падарожжа цалкам змяніла яе «ўяўленне пра краіну», якое раней было павярхоўным.

Ответ: Студэнтка Ван С. прызнаецца, што падарожжа цалкам змяніла яе «ўяўленне пра краіну», якое раней было павярхоўным.

2. Складаны сказ з рознымі відамі сувязі частак

У тэксце Чжао Б. ёсць складаны сказ, у якім спалучаюцца розныя віды сувязі частак.

Сказ: Быў выпадак: мы не здолелі адшукаць дарогу да інтэрната, у якім жылі.

Характарыстыка сказа: Гэта складаны сказ з рознымі відамі сувязі: бессаюзнай (паміж першай і другой часткамі, адносіны тлумачальныя) і падпарадкавальнай (трэцяя частка з'яўляецца даданай азначальнай і далучаецца да другой з дапамогай злучальнага слова у якім).

Схема сказа: [ ]: [ ... назоўнік ], (у якім ...).

Ответ: Быў выпадак: мы не здолелі адшукаць дарогу да інтэрната, у якім жылі. Схема: [ ]: [ ... назоўнік ], (у якім ...).

3. Вуснае выказванне на тэму «Беларусы ўмеюць сябраваць»

Пра гасціннасць і сардэчнасць беларусаў вядома далёка за межамі краіны. Урыўкі з сачыненняў кітайскіх студэнтаў яскрава пацвярджаюць гэту думку і даказваюць, што беларусы – нацыя, якая ўмее па-сапраўднаму сябраваць.

Асабліва красамоўна пра гэта гаворыцца ў выказванні студэнткі Чжао Б. Яна не проста называе беларусаў «вельмі адкрытымі і сардэчнымі», але і прыводзіць канкрэтны прыклад. Калі замежныя студэнты заблукалі, беларускія юнакі і дзяўчаты не абмежаваліся парадай, а асабіста праводзілі іх, «баючыся, што мы зноў згубімся». Такі ўчынак – гэта не проста ветлівасць, гэта праява шчырага клопату, які ляжыць у аснове сапраўднага сяброўства.

Больш за тое, студэнтка адзначае, што незнаёмыя людзі на вуліцах размаўлялі з імі «як з сябрамі», цікавіліся іх радзімай і з гонарам паказвалі сваю. Сяброўства і пачынаецца з такой адкрытасці, узаемнай цікавасці і жадання падзяліцца тым, што табе дорага.

Такім чынам, на прыкладзе ўражанняў замежных гасцей мы бачым, што ўменне сябраваць для беларусаў – гэта не пустыя словы. Яно праяўляецца ў бескарыслівай дапамозе, шчырай зацікаўленасці ў іншым чалавеку і гатоўнасці падзяліцца часцінкай сваёй душы. Гэтыя якасці робяць Беларусь па-сапраўднаму цёплай і прыязнай краінай.

Ответ: Пра гасціннасць і сардэчнасць беларусаў вядома далёка за межамі краіны. Урыўкі з сачыненняў кітайскіх студэнтаў яскрава пацвярджаюць гэту думку і даказваюць, што беларусы – нацыя, якая ўмее па-сапраўднаму сябраваць. Асабліва красамоўна пра гэта гаворыцца ў выказванні студэнткі Чжао Б. Яна не проста называе беларусаў «вельмі адкрытымі і сардэчнымі», але і прыводзіць канкрэтны прыклад. Калі замежныя студэнты заблукалі, беларускія юнакі і дзяўчаты не абмежаваліся парадай, а асабіста праводзілі іх, «баючыся, што мы зноў згубімся». Такі ўчынак – гэта не проста ветлівасць, гэта праява шчырага клопату, які ляжыць у аснове сапраўднага сяброўства. Больш за тое, студэнтка адзначае, што незнаёмыя людзі на вуліцах размаўлялі з імі «як з сябрамі», цікавіліся іх радзімай і з гонарам паказвалі сваю. Сяброўства і пачынаецца з такой адкрытасці, узаемнай цікавасці і жадання падзяліцца тым, што табе дорага. Такім чынам, на прыкладзе ўражанняў замежных гасцей мы бачым, што ўменне сябраваць для беларусаў – гэта не пустыя словы. Яно праяўляецца ў бескарыслівай дапамозе, шчырай зацікаўленасці ў іншым чалавеку і гатоўнасці падзяліцца часцінкай сваёй душы. Гэтыя якасці робяць Беларусь па-сапраўднаму цёплай і прыязнай краінай.